Materiał Partnera Co zaliczamy do kruszyw żużlowych?

Co zaliczamy do kruszyw żużlowych?

Wśród kruszyw sztucznie przetwarzanych znajdują się takie, które są produktami ubocznymi procesów przemysłowych. Kruszywa żużlowe, bo o nich mowa, nie są jednak niepotrzebnymi odpadami. Przeciwnie – mają szerokie zastosowanie. Jakie materiały zalicza się do kruszyw żużlowych? Odpowiedź na to pytanie poznasz po lekturze naszego artykułu.

Żużel paleniskowy 

W procesach przemysłowych wytwarza się nie tylko energię i różne surowce, ale też rozmaite odpady. Do takich materiałów należą kruszywa żużlowe. Powstają one wprawdzie najpierw jako produkty uboczne, ale po odpowiedniej obróbce nadają się do dalszego użytku i mogą być bardzo przydatne w różnych gałęziach przemysłu. Jednym z kruszyw żużlowych jest żużel paleniskowy. Na jego pochodzenie wskazuje już sama nazwa. To produkt uboczny wytwarzany w procesie spalania węgla kamiennego w rusztowych (kotłowych) paleniskach energetycznych. Ten materiał opada siłą grawitacji z komory paleniskowej, po czym jest odprowadzany hydraulicznie za pomocą układu odżużlania do komór osadczych. Z nich z kolei jest transportowany na pola odkładcze. Następnie podlega sortowaniu i ewentualnemu kruszeniu.

Żużel paleniskowy ma postać spieczonych brył, drobnych, piaskowatych ziarenek lub miału. Najczęściej cechuje go uziarnienie charakterystyczne dla naturalnych kruszyw żwirowo-piaskowych. Składa się z ciemnoszarych ziaren o nieregularnych kształtach i raczej porowatej, szklistej strukturze.

Do czego może być wykorzystany żużel paleniskowy? Przede wszystkim do budowy i utwardzania dróg oraz do tworzenia nasypów. To kruszywo znajduje również zastosowanie w przemyśle ceramicznym jako materiał schudzający surowiec ilasty. Używa się go także w górnictwie do likwidacji zbędnych wyrobisk, wypełniania wyrobisk korytarzowych, czy doszczelniania zrobów zawałowych. Przydaje się też w pracach mających na celu rekultywację bądź niwelację terenu. Jest dodatkowo ważnym surowcem dla przemysłu cementowego.

Żużel wielkopiecowy 

Kruszywo żużlowe można otrzymać również w procesie hutniczym. W ten właśnie sposób powstaje żużel wielkopiecowy. Jak sama nazwa wskazuje, wytwarza się go jako odpad podczas wytapiania rudy żelaza w wielkim, mającym 30 m wysokości i 8 m średnicy piecu w kształcie wydętego cylindra. Oprócz rudy żelaza umieszcza się w nim także koks i topnik, najczęściej w postaci skały wapiennej lub dolomitowej. Tuż przy podstawie urządzenia są umieszczone 2 zawory. Za pomocą pierwszego z nich odprowadzany jest główny produkt z obróbki termicznej, czyli surówka żelaza. Drugi zaś służy do transportowania produktu ubocznego – ciekłego żużla.  Powstanie tego materiału  jest możliwe dlatego, że poza czystym żelazem w rudzie występują też inne pierwiastki chemiczne, takie, jak krzem, wapń, magnez, glin, fosfor i mangan oraz związki mineralne.

Po oddzieleniu od surówki żużel poddaje się granulacji poprzez chłodzenie wodą lub powietrzem. Gotowy materiał, mający postać chropowatej skały w odcieniach szarości wydobywa się przy użyciu ciężkiego sprzętu, a następnie kruszy mechanicznie. Żużel wielkopiecowy to lekkie i tanio pozyskiwane kruszywo, które bardzo dobrze wiąże z wodą. 

Wpływa na to jego jamisty przekrój. W połączeniu z wodą odpowiednio rozdrobniony żużel wielkopiecowy twardnieje niczym cement. Z tego powodu jest chętnie wykorzystywany w produkcji tego właśnie surowca. Zawartość żużla w cemencie gwarantuje znaczny przyrost wytrzymałości w długim okresie twardnienia. To kruszywo stosuje się też do wytwarzania betonu, wełny i cegieł żużlowych. Przydaje się również jako składnik zapraw murarskich i tynkarskich oraz suchych mieszanek budowlanych. Jego olbrzymią zaletą jest dodatkowo duża odporność na mróz. Wynika ona z jego struktury, a ściślej z zamkniętych porów. Dzięki niej żużel wielkopiecowy świetnie sprawdza się jako budulec dróg i nasypów czy innych konstrukcji zewnętrznych narażonych na niskie temperatury – wyjaśnia przedstawiciel firmy Ekoprod z Bytomia, oferującej m.in. kruszywa żużlowe.

Co ciekawe, żużel wielkopiecowy znajduje obecnie zastosowanie także w inżynierii wodnej, a nawet w rolnictwie – jako nawóz. 

Żużel stalowniczy 

Do kruszyw żużlowych zalicza się dodatkowo żużel stalowniczy, czyli konwertorowy. Powstaje on jako produkt uboczny w procesie wytapiania stali z surówki żelaza w urządzeniu noszącym miano konwertora, stąd alternatywna nazwa tego kruszywa.

Żużel stalowniczy ma chropowatą strukturę i ciemnoszarą barwę, czym nieco przypomina bazalt. Cechuje go duża wytrzymałość na ścieranie, ściskanie i uszkodzenia mechaniczne. Charakteryzuje się też niską nasiąkliwością i dużą szorstkością. Jego właściwości zdecydowanie sprzyjają wykorzystywaniu go podczas budowy dróg. Nawierzchnie zawierające żużel stalowniczy wykazują bardzo dobrą przyczepność i nie odkształcają się pod wpływem nacisku kół samochodowych, co zapobiega tworzeniu się kolein. To kruszywo nie osiada przy tym na gruncie. Dzięki temu kolejne warstwy drogi można ułożyć bezpośrednio po pierwszej, a sam proces budowy przebiega szybciej i sprawniej.

Żużel stalowniczy odznacza się przy tym bardzo wysokim współczynnikiem PSV (Polished Stone Value), określającym odporność na polerowanie. Jeśli więc wchodzi w skład nawierzchni, to jest ona bezpieczniejsza, zwłaszcza w obliczu trudnych warunków pogodowych, np. opadów deszczu. Co ważne, nie ulega erozji, która zimą przyczynia się do pękania nawierzchni. Ze względu na swoje parametry żużel stalowniczy jako budulec dróg gwarantuje niższe koszty ich konserwacji i napraw. Nie jest też drogim materiałem, a to sprawia, że korzystanie z niego przy budowie infrastruktury drogowej okazuje się opłacalne ekonomicznie.

Podziel się

Szukamy klientów

Podpowiadamy jak zdobyć klientów. Sprawdź!

Reklamuj się u nas